Voyages Saigon, Inc.

             destinations

               hot news

 

BẮC KINH - MÙA ĐÔNG 1985

 

page 01

 

Tháng 12 năm 1985, một anh bạn cùng làm việc cho một đề án của Tổ chức Lương-Nông Liên Hiệp Quốc (UNFAO) tại Việt Nam rủ tôi đi thăm Trung Quốc. Cùng đi với chúng tôi c̣n có một anh bạn khác là viên chức của Cao ủy Tị nạn LHQ (UNHCR) tại Cambodia, anh này đă từng có dịp đến Trung Quốc một vài lần trước đó do nhu cầu công việc. Đấy là chuyến du lịch đầu tiên của tôi đến Trung Quốc, đất nước mà tôi hằng mơ ước được đến thăm. Mặc dù chúng tôi chỉ đi thăm thủ đô Bắc Kinh trong sáu ngày ngắn ngủi, nhưng chuyến đi ấy đă để lại trong tôi những ấn tượng vô cùng đậm nét; Và nói một cách thật t́nh, những ấn tượng ấy vừa tốt vừa xấu lẫn lộn.
Chuyến bay của chúng tôi đến Bắc Kinh vào buổi tối. Tôi vừa đọc hết “A Q chính truyện” trong Tuyển tập Truyện ngắn của Lỗ Tấn th́ máy bay hạ thấp độ cao, và tôi ngạc nhiên một cách thất vọng khi lần đầu tiên nh́n thấy dung nhan của thủ đô Bắc Kinh qua cửa sổ máy bay. Dưới mắt tôi, đó là cả một đại dương tối đen, một thành phố ch́m đắm trong màn đêm. Anh chàng A Q với phép “thắng lợi tinh thần” khiến tôi vừa xót xa vừa cảm phục đây rồi! Nhưng trông anh mới buồn bă làm sao... Anh bạn viên chức UNHCR nói với tôi: “Bắc Kinh không có cuộc sống về đêm như Paris hay New York. Nó lớn mênh mông, lạnh lùng, và rất có cá tính”. Anh bạn tôi nói đúng, cho đến bây giờ tôi vẫn nghĩ rằng Bắc Kinh là một thành phố rất có cá tính, cái cá tính mạnh mẽ của một người đàn ông. Ngày ấy, cách đây gần 20 năm, Bắc Kinh c̣n là h́nh ảnh thu nhỏ của một đất nước vừa mới choàng tỉnh sau cơn ác mộng kinh hoàng của cuộc Đại Cách Mạng Văn Hóa Vô Sản, một đất nước đang gượng ngồi dậy và bắt đầu mở cửa ra với thế giới bên ngoài.
Lần đầu tiên đến Bắc Kinh ấy, tôi cầm theo chiếc máy ảnh Nikon F2 cổ điển mà tôi mượn của một người bạn. Tôi chỉ chụp ảnh Cấm thành, khu Thập tam lăng và Vạn lư trường thành. Đường phố Bắc Kinh buồn tẻ và lạnh nhạt đến nỗi khiến tôi mất cả hứng thú chụp ảnh, là điều mà tôi cứ hối tiếc măi về sau này. Không ngờ những tấm ảnh chụp ngày ấy bây giờ lại trở thành tư liệu quư giá đối với tôi.
Những ai đă đến thăm Trung Quốc sau năm 1997 chắc hẳn đă tận mắt nh́n thấy đất nước ấy phát triển như thế nào. Riêng tôi, có cái may mắn được trở lại thăm đất nước ấy hàng năm, tôi lại c̣n cảm nhận được cả sự thay da đổi thịt của nó, và cả cái tốc độ thần kỳ của sự thay đổi ấy! Đăng tập ảnh này lên trang Web của Voyages Saigon, tôi chỉ có mong muốn nhỏ là được chia sẻ cùng bạn đọc, đặc biệt những người đă và sẽ đi thăm Trung Quốc, những cảm nghĩ của riêng tôi về đất nước ấy, một trong những đất nước vĩ đại nhất trên hành tinh của chúng ta.
Tôi xin được bắt đầu giới thiệu về tập ảnh như thế này: “Cách đây gần hai thập kỷ, đă có một Trung Quốc như thế đấy: anh chàng A Q đáng ghét nhưng cũng rất đáng thương, đầy mặc cảm vừa tự tôn vừa tự ti…”
California, mùa đông 2003
TRẦN CHÍNH.

[Ảnh chụp của Trần Chính năm 1985 (từ trang một đến trang bốn), năm 1995 (trang năm, ảnh 01 đến 06) và năm 2000 (trang năm, ảnh 07). Do ảnh chụp được thu nhỏ lại để đưa lên trang Web nên chất lượng bị giảm đi rất nhiều]

 

MÙA THU 1976.
Cửa Thiên An Môn, trước mặt Quảng trường Thiên An Môn.
Mao Trạch Đông qua đời, cùng với những biến động chính trị báo hiệu sự kết thúc mười năm “thiên hạ đại loạn” của cuộc Cách mạng Văn hóa. Ba năm sau, 1979, Trung Quốc chính thức công bố kế hoạch “Bốn hiện đại hóa” và chính sách mở cửa ra thế giới bên ngoài.

[Ảnh của Tân Hoa Xă]

MÙA ĐÔNG 1985.
Cửa Thiên An Môn, nh́n ra đại lộ Trường An.
Mùa đông năm ấy không lạnh lắm. Phần lớn người dân Bắc Kinh mặc các loại áo khoác ngắn may bằng nỉ. Người già và trẻ con th́ mặc áo lót bông rất dày. Người ta vẫn c̣n mang giày vải nhiều hơn là giày da. Đàn ông và đàn bà ăn mặc không mấy khác biệt, và không kiểu cách. Ngoài đường phố nh́n đâu cũng chỉ thấy các màu đen, xám và xanh dương.
Đại lộ Trường An là một con đường rộng mênh mông và dài thăm thẳm nhưng rất ít xe cộ, ngoại trừ hàng vạn chiếc xe đạp. Hai bên đại lộ là những ṭa nhà đồ sộ và tẻ nhạt xây dựng một cách rời rạc từ cuối thập niên 1950.

Cửa Ngọ Môn.
Cầm máy ảnh đứng trước chiếc cổng thành vĩ đại này, tôi xúc động nhớ đến Cửa Ngọ Môn nhỏ bé ở Cố đô Huế. Tường thành cao và dày, quét vôi màu đỏ tía. Tôi thích cái màu loang lổ v́ mưa nắng và thời gian ấy!

Cửa Thái Ḥa, bên trong Cấm Thành.
Rất ít người vào thăm nơi đây, bởi v́ mặc dù giá vé vào cửa chỉ một vài “yuen” nhưng vẫn c̣n là quá đắt đối với phần đông người dân Trung Quốc.
Gần mười năm sau cuộc Cách Mạng Văn Hóa, thiên hạ đă thái ḥa thật chưa, nhân dân đă an định thật chưa?

Hai người đi phía trước ăn mặc rất giống nhau. Bộ âu phục màu xám là kiểu quần áo “diện” của các viên chức Nhà Nước, c̣n chiếc áo khoác dài màu xanh lục với cổ lông là áo măng-tô mùa đông của quân đội Trung Quốc.
Anh chàng công tử “mày râu nhẵn nhụi, áo quần bảnh bao” đi phía sau chắc hẳn phải là một trong những tay “nhà giàu mới” bắt đầu xuất hiện lác đác đây đó như tuyết đầu mùa đông ở Bắc Kinh!

Những con người ảm đạm này không phải là du khách. Họ cũng có thể không phải là người dân Bắc Kinh, mà là dân đến từ các tỉnh và thành phố khác.

Con sông nhân tạo chảy làm cảnh giữa Thái Ḥa Môn và Thái Ḥa Điện có tên là Kim Thủy Hà. Anh bạn UNHCR của tôi thở dài: “Ôi những cái tên sao mà mỹ miều! Lăng mạn ghê quá!”

Năm 1987, nhà đạo diễn điện ảnh tài hoa B. Bertolucci đă làm sống lại cái màu đỏ tráng lệ của Tử Cấm Thành qua cuốn phim “The last Emperor” (“Vị Hoàng đế cuối cùng”).

 

pages  02   03   04   05

trang 01

 

Copyright©2009VoyagesSaigonInc. All rights reserved